Grondwerk onthult een verborgen wereld onder het Vaderlandsplein in Brussel. Verscholen in een gangenstelsel wacht een naakte molrat, op missie vanuit de Hoorn van Afrika, op een briefing. Een mens die zich bij haar hol meldt, wint haar vertrouwen en tekent haar verhaal woord voor woord op. Ondertussen groeien overal in de stad zinkgaten. Er broeit iets in het bestuurlijke hart van Europa. Is er een opstand ophanden?
Grondwerk is een verhaal over verzet en herstel, over collectieve actie, gedeelde grond en pogingen om de wereld bewoonbaar te maken. Een roman vol complottheorieën en toekomstbeelden, die laat zien dat we niet zonder elkaar kunnen.
***
Tijl Nuyts (1993) studeerde Engelse en Spaanse taal- en letterkunde en westerse literatuur en werkt bij Spaanstalige literatuur aan de KU Leuven. Hij schreef 2 poëziebundels en debuteerde vorig jaar met zijn eerste roman Grondwerk. Het boek staat op de shortlist van de Boon Literatuurprijs 2026 en van de Boekenbon Literatuurprijs. Hij publiceert verder in verschillende literaire tijdschriften en geeft lezingen.
Het hoofdpersonage in deze roman is een naakte molrat en dit is een gewaagde en originele keuze en het klopt zeker met het thema van dit boek. Na een zoektocht op Wikipedia weet je dat de naakte molrat een vorm van samenleven heeft die je ergens aan de mensenmaatschappij kan doen denken en daarmee is het wel een zeer goede keuze geweest van de schrijver. Het boek is opgebouwd in twee verhaallijnen waarbij het leven in de molratkolonie tot aan het vertrek van het hoofdpersonage naar België uit de doeken wordt gedaan en de tweede is dan het verhaal van het enkele diertje dat op missie gestuurd wordt en onder een plein in Brussel belandt en zijn werkzaamheden daar en zijn kennismaking met de mensenwereld.
In het eerste verhaal leer je de soort kennen en zat er een zekere spanningsboog in het verhaal. In de tweede verhaallijn ontbrak dit echter, er was nergens een lijn te bespeuren die ergens naartoe ging. Het boek ging hierdoor toch wel wat de mist in.
Het onderwerp is de klimaatverandering en uiteindelijk merk je dat het verhaal over klimaatactie gaat. Groepen mensen ondernemen pogingen om de wereld beter te maken tegen de onmachtige overheden die met hun beleid totaal geen stappen zetten hiervoor. Maar ook in de molratwereld is er heel wat plaats ingeruimd voor het thema. Op die manier lopen de twee verhalen naast elkaar en zijn er vergelijkingen te treffen tussen beide werelden. Zo probeert Tijl Nuyts een maatschappijkritisch beeld te schetsen en daar is hij wel in geslaagd.
Grondwerk is een origineel boek zowel wat betreft personages maar ook zeker wat betreft de opbouw. Het was echter wel spijtig dat het verhaal geen richting had en nergens naartoe ging, het eindigde zonder einde in feite waardoor je een beetje verweesd achterbleef bij het dichtklappen. Niettemin is het een interessant boek dat zeker het lezen waard is.
Uitgeverij: Atlas Contact (2025) - 287 blz.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten